بیماری کرون یکی از انواع بیماری های التهابی و مزمن روده است که عوارض مختلفی دارد. یکی از این عوارض فیستول ناشی از کرون است که به دلیل ماهیت مزمن و پیچیده چالش های مختلفی برای این بیماران ایجاد می کند. فیستول یک ارتباط غیر معمول بین دو عضو از بدن است که در حالت عادی هیچ ارتباطی باهم ندارند. در بیماری کرون، فیستول بین روده و اندام های مجاور مانند مثانه یا واژن شکل می گیرد.
در این بیماری التهاب عمیق و مزمن دیواره روده زمینه ساز تخریب بافت ها و در نهایت ایجاد مجاری غیر طبیعی است. فیستول پری آنال، شایع ترین فیستول در بین مبتلایان به بیماری کرون است اما انواع دیگر فیستول نیز ممکن است رخ دهد. بروز فیستول باعث علاییم بالینی آزاردهنده و کاهش کیفیت زندگی افراد شده و نیازمند درمان است. درمان فیستول با ترکیبی از روش هایی مثل دارو درمانی، جراحی و مراقبت های حمایتی امکان پذیر است. در کلینیک التیام نشیمنگاه با بهترین روش های موجود انواع فیستول به سرعت درمان می شود تا از عوارض بیشتر و گسترش عفونت جلوگیری شود.
علت بروز فیستول در بیماری کرون چیست؟
بروز فیستول در بیماری کرون حاصل یک فرایند التهابی مزمن و مخرب در دیواره روده است. کرون یک بیماری خود ایمن است که با پاسخ ایمنی نابجا و پایدار بدن علیه بافت های مختلف دستگاه گوارش ایجاد می شود. در بیماری کرون پاسخ بدن به التهاب مزمن باعث ترشح سایتوکین ها شده که در طولانی مدت باعث تخریب بافت روده و ایجاد مجاری غیر معمول در بین اندام های مختلف می شوند. در نتیجه التهاب مزمن، زخم های عمیق و نافذ در مخاط روده ایجاد می شود که به تدریج به لایه های زیرین گسترش یافته و یک مسیر تخلیه غیر طبیعی بین دو بافت شکل می گیرد.
شایع ترین فیستول ها در بیماری کرون کدامند؟
میزان شیوع فیستول در بیماران مبتلا به کرون نسبتاً بالا است و در واقع یکی از شایع ترین عوارض این بیماری به شمار می رود. تحقیقات نشان داده که حدود ۲۰ تا ۴۰ درصد از بیماران مبتلا به کرون در طول دوره بیماری خود دچار نوعی از فیستول می شوند و در این بین برخی از فیستول ها شایع تر هستند که در ادامه شرح داده شده است.
فیستول پری آنال
شایع ترین نوع فیستول در بیماران کرونی، فیستول پری آنال است که در حدود ۱۵ تا ۳۰ درصد از بیماران دیده می شود. فیستول پری آنال یک ارتباط غیر طبیعی بین کانال مقعد و پوست اطراف آن است. در این فیستول ترشحات چرکی، درد، التهاب و گاهی آبسه های مکرر رخ می دهد و نیاز مداخلات پزشکی فوری دارد.
فیستول انتروانتریک
این فیستول بین روده کوچک و بزرگ ایجاد می شود و شیوع آن کمتر از فیستول پری آنال است. از علایم آن می توان به سوء جذب، اسهال مزمن و دردهای شکمی اشاره کرد.
فیستول انترووزیکال
این فیستول بین روده و مثانه ایجاد شده و با علائمی مانند عفونت های مکرر ادراری، وجود گاز یا مدفوع در ادرار همراه است. این علائم آزار دهنده باعث افت کیفیت زندگی فرد شده و نیاز به بستن مجرای فیستول به روش های جراحی دارد.
فیستول انتروواژینال
این فیستول بین روده و واژن ایجاد شده و علائم اصلی آن دفع مدفوع یا گاز از واژن و عفونت های تناسلی مکرر به دلیل راه یابی باکتری های روده به ناحیه تناسلی است و با روش های جراحی قابل درمان است.
روش تشخیص فیستول ناشی از کرون
فیستول بطور کلی با بررسی سابقه پزشکی فرد و معاینه فیزیکی به راحتی قابل تشخیص است. در مواردی نیز پزشک آزمایش های اضافی مانند MRI لگن، سونوگرافی، آندوسکوپی یا معاینه تحت بیهوشی را برای شما انجام خواهد داد تا وضعیت فیستول به درستی مشخص شود.
آیا فیستول ناشی از کرون خود به خود بهبود می یابد؟
خیر، فیستول یک مجرای عفونی است که حتما باید تحت درمان های مختلف مانند دارو درمانی و جراحی جهت تخلیه چرک و بستن مجرا قرار بگیرد. بنابراین با درمان های سنتی و خانگی فیستول قابل درمان نیست و در صورت تجربه علائم فورا به پزشک مراجعه کنید.
آیا فیستول ناشی از کرون ماهیت عود کننده دارد؟
بله، متاسفانه فیستول ناشی از بیماری کرون بطور قابل توجهی ماهیت عود کننده دارد به همین دلیل پیگیری درمان و کنترل بیماری کرون برای پیشگیری از عود فیستول های رایج بسیار حائز اهمیت است.
پیشگیری از فیستول ناشی از کرون؟
با درمان سریع و موثر بیماری کرون که باعث کنترل التهاب روده خواهد شد تا حد زیادی می توان از بروز فیستول پیشگیری کرد. پایبندی به مصرف داروها و پیگیری منظم درمان و اصلاح سبک زندگی مثلا کنار گذاشتن سیگار می تواند با کاهش التهاب نقش مهمی در پیشگیری از بروز فیستول داشته باشد.
روش های درمان فیستول ناشی از کرون
بهترین روش درمان فیستول ناشی از بیماری کرون به شدت و عمق فیستول و نوع آن بستگی دارد. پزشک با بررسی جنبه های مختلف می تواند بهترین روش درمان را برای شما در نظر بگیرد. روش های معمول درمان فیستول در ادامه شرح داده شده است.
فیستولوتومی یکی از روش های درمان فیستول است که با استفاده از چاقوی جراحی یا کورتر الکتریکی، مجرای فیستوال باز شده و پس از تخلیه عفونت به آن اجازه بهبودی داده می شود.
قرار دادن ستون روش دیگری است که برای فیستول های پیچیده توصیه می شود و در آن با قرار دادن نخ بخیه یا نوار لاستیکی (Seton) فیستول به تدریج بسته و درمان می شود. در جراحی فیستولکتومی تمام مجاری فیستول بریده و حذف می شود که بسته به محل فیستول مورد استفاده قرار می گیرد.
علاوه بر موارد فوق یکی از روش های جدید و کم عارضه ای که برای درمان فیستول مورد استفاده قرار می گیرد لیزر تراپی است. لیزر بهترین روش درمان فیستول است زیرا روند ترمیم بافت را نیز تسریع کرده و احتمال عود را نیز به صفر می رساند. در کلینیک التیام نشیمنگاه از بهترین تجهیزات لیزری برای درمان انواع بیماری های نشیمنگاهی و فیستول ناشی از کرون استفاده می شود کافی است همین حالا با شماره های موجود در سایت وقت رزرو کنید.
منبع:
