کیست های پوستی از جمله مشکلات شایع حوزه پزشکی هستند که به اشکال مختلف در زیر پوست تشکیل می شوند. یکی از رایج ترین کیست های پوستی، کیست اپیدرمال است که معمولاً به عنوان کیست سباسه یا کیست اپیدرموئید نیز شناخته می شود. این کیستها از لایههای سطحی پوست و به ویژه از اپیدرم منشاء می گیرند و در اثر تجمع کراتین و سلول های مرده ایجاد می شوند. کیست اپیدرمال معمولاً بدون درد است و از نظر ظاهری به شکل توده ای نرم و متحرک در زیر پوست ظاهر می شود.
در مقابل، کیست مویی که عمدتاً در ناحیه پایین کمر و نزدیک شکاف باسن ایجاد می شود به دلیل نفوذ مو به داخل پوست و ایجاد التهاب و عفونت ایجاد می شود. در واقع تفاوت اصلی بین کیست اپیدرمال و کیست مویی در منشاء و محل تشکیل آنهاست. شناخت دقیق تفاوت های این دو نوع کیست بسیار حائز اهمیت زیرا می تواند به درمان صحیح آنها کمک کند و باعث کاهش درد و ناراحتی افراد مبتلا خواهد شد.
کیست اپیدرمال چیست و چرا ایجاد می شود؟
کیست اپیدرمال یا کیست اپیدرموئید، یک کیست خوش خیم پوستی است که به شکل یک برآمدگی کوچک، نرم و متحرک زیر پوست مشاهده می شود. کیست اپیدرمال از لایه اپیدرم پوست منشاء می گیرد و حاوی ماده ای سفید رنگ و غلیظ به نام کراتین است. کراتین در حالت طبیعی از سطح پوست دفع می شوند، اما در کیست اپیدرمال در داخل یک کیسه همراه با سلول های مرده تجمع می یابد.
علل مختلفی برای ایجاد کیست اپیدرمال متصور است که شامل انسداد یا آسیب فولیکولهای مو و بسته شدن منافذ پوست است که مانع دفع سلولهای اپیدرمی از سطح پوست می شوند. ضربه، التهاب یا عوامل ژنتیکی نیز در بروز کیست اپیدرمال نقش دارند. گاهی این کیستها به صورت مادرزادی نیز وجود دارند.
ویژگی های کیست اپیدرمال و روش درمان آن
کیست اپیدرمال معمولاً بدون درد است اما در برخی شرایط دچار عفونت یا التهاب شده و درد و ناراحتی ایجاد می کند. این کیست ها در هر جایی از بدن به ویژه در نواحی مانند سر، گردن، پشت و تنه ایجاد می شوند. درمان آنها معمولاً شامل تخلیه یا جراحی برای برداشتن کیست است.
کیست مویی چیست و چرا ایجاد می شود؟
کیست مویی یا پیلونیدال یک نوع کیست رایج است که معمولاً در که در نزدیکی دنبالچه ایجاد می شود. این کیست به دلیل ورود و نفوذ موهای محل به داخل پوست به دلیل رشد معکوس ایجاد می شود و باعث ایجاد التهاب و عفونت خواهد شد. علت اصلی کیست مویی، تراکم و رشد مو در ناحیه است که تحت فشار و اصطکاک زیاد قرار می گیرند. این کیست ها خصوصا در افرادی که برای مدت طولانی می نشینند یا فعالیت های بدنی سنگین انجام می دهند، شایع است. علاوه بر این چاقی، تعریق زیاد، بهداشت نامناسب و ژنتیک نیز خطر بروز کیست مویی را افزایش می دهد.
ویژگی های کیست مویی و روش درمان آن
کیست مویی با درد، تورم، التهاب، قرمزی و گاهی خروج چرک و خون از ناحیه مشخص می شود. در صورتی که کیست مویی عفونی شود جراحی و تخلیه عفونت تنها راه درمان است زیرا باعث درد و ناراحتی فراوان می شود و امکان درمان خود به خودی آن در صورت عفونت تقریبا صفر است. برای پیشگیری از کیست مویی کاهش فشار و اصطکاک در ناحیه پایین کمر، حفظ بهداشت و لیزر موهای ناحیه بسیار حائز اهمیت است.
کدامیک از کیست ها عوارض و خطرات بیشتری دارد؟
کیست مویی نسبت به کیست اپیدرمال با عوارض و خطرات بیشتری همراه است. زیرا عفونت کیست می تواند به شکل آبسه بروز کند که نیاز به درمان فوری دارد.
التهاب مزمن کیست مویی با تخریب بافتهای اطراف همراه است و ممکن است باعث گسترش عفونت به نواحی دیگر شود. درمان کیست مویی نسبت به کیست اپیدرمال اغلب به جراحی های بزرگ تر و پیچیده تری نیاز دارد و دوره بهبودی آن طولانی تر است. علاوه بر این درد و ناراحتی ناشی از کیست مویی بسیار بیشتر از کیست اپیدرمال است و زندگی فرد را تحت تاثیر قرار خواهد داد.
بخوانید: بهترین شیوه اصلاح موی زائد برای پیشگیری از کیست مویی
تفاوت های اساسی کیست اپیدرمال با کیست مویی چیست؟
کیست اپیدرمال و کیست مویی هر دو بسیار شایع هستند و در نقاط مختلف بدن ایجاد می شوند. کیست اپیدرمال برخلاف کیست مویی معمولاً بدون درد است، به صورت توده نرم و متحرک دیده میشود و جز در موارد خاص دچار التهاب و عفونت نمی شود.
درمان کیست اپیدرمال معمولاً شامل جراحی ساده برای برداشتن کیست است و روند بهبودی سریعتر است در مقابل کیست مویی نیاز به جراحی های پیچیده تری دارد و برخلاف کیست اپیدرمال احتمال عود آن بالاتر است خصوصا اگر به مراقبت های بعد از عمل توجه نشود.
کیست اپیدرمال معمولا غیرتهاجمی است و به بافت های اطراف گسترش نمی یابد. این کیست ها به صورت گرد یا بیضی شکل دیده می شوند. در مقابل کیست مویی در صورت عدم درمان به نواحی اطراف آسیب می رساند و حتی می تواند منجر به تولید فیستول شود.
بخوانید: فولیکولیت ( التهاب فولیکول مو) چیست؟ مقایسه با کیست مویی
آیا می توان از بروز کیست اپیدرمال و کیست مویی جلوگیری کرد؟
رعایت بهداشت برای جلوگیری از انسداد منافذ پوست برای پیشگیری از کیست بسیار مهم است. جلوگیری از ضربه یا آسیب های پوستی، استفاده از لباس های گشاد و نخی، کاهش اصطکاک و فشار بر روی پوست می تواند مانع از بروز کیست اپیدرمال و کیست مویی شود. کنترل وزن، حذف موهای زائد و خودداری از نشستن طولانی مدت برای پیشگیری از کیست مویی موثر است.
برای درمان کیست اپیدرمال و کیست مویی به کجا مراجعه کنیم؟
برای تشخیص و درمان کیست اپیدرمال باید به متخصص پوست مراجعه نمایید تا ابتدا نوع کیست مشخص شود. برای جراحی باید به یک جراح عمومی یا جراح پلاستیک مراجعه کنید. جراحی کیست اپیدرمال یک جراحی ساده است و پیچیدگی خاصی ندارد.
درمان کیست مویی اغلب نیاز به جراحی دارد که توسط جراح عمومی یا جراح کولورکتال انجام می شود. برای درمان کیست مویی می توانید به کلینیک التیام نشیمنگاه مراجعه کنید تا متخصصان این مرکز با جدیدترین روش های موجود از جمله لیزر نسبت به درمان کیست اقدام نمایند.
بیشتر بخوانید:
منبع:
https://precisionsurgeryaz.com/the-difference-between-a-pilonidal-and-sebaceous-cyst/
