درد و سوزش مقعد یکی از مشکلات رایجی است که می تواند کیفیت زندگی فرد را تحت تاثیر قرار دهد. این عارضه معمولا ناشی از مشکلاتی همچون هموروئید، شقاق، عفونت های مقعدی یا برخی بیماری های گوارشی است. درد و سوزش مقعد به دلیل ایجاد ناراحتی های جسمی و روانی نیازمند توجه بوده و درمان آن با شیوه های مختلف از جمله استفاده از پماد ها امکان پذیر است. در واقع استفاده از پمادهای موضعی یکی از روشهای موثر برای تسکین درد و سوزش ناحیه مقعد است.
این پمادها معمولا دارای خواص ضد التهابی، مسکن، آنتی بیوتیکی یا ضد قارچ هستند که به کاهش علائم و تسریع فرآیند بهبودی کمک می کنند. پمادهای موضعی با اثرات مستقیم روی ناحیه مقعد به سرعت باعث درمان درد و سوزش مقعد می شوند. توجه داشته باشید که استفاده از پمادها باید تحت نظر پزشک و با توجه به نوع بیماری انجام شود در غیر این صورت ممکن است تاثیرات درمانی لازم را ارائه ندهد. بنابراین برای درمان درد و سوزش مقعد بهترین کاری که می توانید انجام دهید مراجعه به پزشک است تا بهترین دارو را برای شما تجویز کند.
علت درد و سوزش مقعد چیست؟
درد و سوزش مقعدی دلایل مختلفی دارد و ناشی از بیماری ها و آسیب های مختلفی است که ناحیه مقعد را تحت تاثیر قرار می دهند. مهمترین علل درد و سوزش مقعدی در ادامه شرح داده شده است:
هموروئید (بواسیر)
هموروئید یکی از رایج ترین علل درد و سوزش مقعد است که افراد در دوره های مختلف زندگی خود آن را تجربه می کنند. هموروئید ناشی از تورم و التهاب رگ های خونی ناحیه مقعد است و بطور کلی به دو دسته داخلی یا خارجی تقسیم شده است. این بیماری موجب خونریزی، درد، سوزش و خارش مقعد شده و بر اساس شدت به روش های مختلفی قابل درمان است.
شقاق مقعدی
شقاق مقعدی زخم یا شکافی کوچک در مخاط مقعد است که معمولاً به دلیل یبوست و دفع مدفوع سفت ایجاد می شود. زخم حاصل از شقاق به خصوص در هنگام اجابت مزاج بسیار دردناک است و ممکن است با خونریزی همراه باشد. سوزش و احساس ناراحتی در ناحیه مقعد نیز از دیگر عوارض این بیماری است
عفونت های ناحیه مقعد
عفونت های باکتریایی، قارچی یا ویروسی مشکلاتی هستند که می توانند باعث درد، سوزش و التهاب ناحیه مقعد شوند. عفونت های مقعدی به دلایل مختلفی مانند عدم رعایت بهداشت یا بیماری های مقاربتی (STIs) رخ می دهند.
فیستول مقعدی
فیستول مقعدی به یک کانال یا مجرای غیر طبیعی اشاره دارد که بین مقعد و پوست اطراف آن ایجاد می شود. ابتلا به فیستول علل مختلفی دارد و این وضعیت میتواند منجر به ترشح چرک و درد و سوزش در ناحیه مقعد شود.
بیماری التهابی روده
بیماریهای التهابی روده مانند کرون و کولیت اولسراتیو نیز در ناحیه مقعد منجر به درد و سوزش می شوند. این بیماری ها توسط روش های مختلف پزشکی مدیریت و کنترل می شوند.
یبوست مزمن
یبوست مزمن با ایجاد فشار زیاد به رگها و عضلات ناحیه مقعد یکی دیگر از دلایل درد و سوزش این ناحیه است و به راحتی با استفاده از داروهای ضد یبوست قابل درمان است.
آسیب های فیزیکی
آسیبهای فیزیکی ناحیه مقعد مانند جراحی ها یا تصادف نیز ممکن است باعث درد و سوزش ناحیه مقعد شود زیرا موجب تحریک یا التهاب مقعد خواهد شد.
آلرژیها و حساسیتها
حساسیت به مواد شیمیایی موجود در مواد شوینده یا دستمال های مرطوب دلیل دیگری است که باعث سوزش و التهاب مقعد می شود و با شناخت علت به راحتی قابل درمان است.
رابطه مقعدی
تماس های مقعدی (چه جنسی و چه غیر جنسی) نیز با ایجاد آسیب های فیزیکی در ناحیه مقعد منجر به درد و سوزش این ناحیه می شوند.
بیماری های مقاربتی
ابتلا به بیماریهای مقاربتی (STDs) مانند تبخال تناسلی، زگیل تناسلی یا سفلیس یکی از علل دیگری است که موجب ایجاد زخمها، سوزش و التهاب در ناحیه مقعد می شود.
بخوانید: 20 روش خانگی موثر درمان سوزش مقعد
12 پماد برای درمان درد و سوزش مقعد
1- پماد لیدوکائین: این پماد در واقع یک داروی بی حس کننده است که موقتا درد و سوزش مقعد را درمان می کند.
2- پماد نیتروگلیسیرین: این پماد با خواص شل کننده باعث کاهش انقباض مقعد شده و درد و سوزش این ناحیه را از بین می برد.
3- پماد هیدروکورتیزون: این دارو با خواص ضد التهابی خود به عنوان یک کورتیکواستروئید به کاهش تورم، قرمزی و خارش مقعد کمک می کند.
4- پماد آنتی هموروئید: اگر درد و سوزش مقعد به دلیل وجود هموروئید باشد می توانید با پمادهای بدون نسخه موجود در داروخانه ها درد و سوزش مقعد را درمان کنید.
5- پماد آنتی فیشر: اگر درد و سوزش مقعد ناشی از شقاق یا فیشر باشد پمادهای آنتی فیشر برای درمان این مشکلات توصیه می شوند.
6- پماد رینای سبز: این پماد گیاهی در واقع یک مرهم است که به عنوان درمان قطعی هموروئید شناخته شده و درد و سوزش مقعد را از بین می برد.
7- پماد زینک اکساید: این پماد با خواص ضد التهاب و مرطوب کننده برای درمان زخم ها و کاهش درد و التهاب ناحیه مقعد مورد استفاده قرار می گیرد.
8- پماد ویتامین آ و د: از این پماد می توانید برای درمان خشکی و ترک های سطحی استفاده کنید. اثرات درمانی آن به کاهش درد و سوزش مقعد کمک خواهد کرد.
9- پمادهای آنتی بیوتیک: اگر درد و سوزش مقعد ناشی از عفونت باشد پزشک پمادهای آنتی بیوتیکی مانند نئومایسین را برای شما تجویز خواهد کرد.
10- پمادهای ضد قارچ: پمادهایی مانند کلوتریمازول و نایستاتین برای درمان عفونت های قارچی مقعد مورد استفاده قرار می گیرند و باید توسط پزشک تجویز شوند.
11- پماد دیلتیازم: این پماد یکی از بهترین داروهای موجود برای درمان درد و سوزش ناشی از هموروئید و شقاق است که باید تحت نظر پزشک مصرف شود.
12- پماد ان ان: تریامسینولون ان ان یک داروی کورتیکواستروئیدی موضعی است که با کاهش التهاب مقعد به درمان سوزش و درد کمک می کند.
لازم به ذکر است که پمادها و داروهایی که برای درمان درد و سوزش مقعد در داروخانه ها موجود هستند برای مدت زمان کوتاهی تجویز می شوند و نباید برای طولانی مدت از آنها استفاده کنید.
بخوانید: دلایل اصلی سوزش مقعد و درمان سریع آن
شیاف برای کاهش درد و سوزش مقعد
شیاف هایی که برای کاهش درد و سوزش مقعد استفاده می شوند معمولا حاوی مواد ضد التهاب، بی حس کننده یا نرم کننده هستند و بسته به علت عارضه مثل هموروئید، شقاق، یبوست یا التهاب، توسط پزشک تجویز می شوند. از رایج ترین شیاف های مورد استفاده می توان به شیاف آنتی هموروئید حاوی هیدروکورتیزون برای کاهش التهاب و خارش، شیاف لیدوکائین یا زایلونست برای بی حسی و کاهش درد موضعی، شیاف گلیسیرین برای نرم کردن مدفوع و رفع یبوست، و شیاف های گیاهی مثل ویتامین E یا عصاره فندق افسونگر اشاره کرد.
اگر درد مقعد با پماد و شیاف درمان نشد چی؟
اگر با استفاده از شیاف و پماد درد و سوزش مقعد برطرف نشود باید حتما به پزشک مراجعه کنید چون ممکن است مشکل فقط هموروئید یا شقاق ساده نباشد و علت هایی مثل عفونت، آبسه، فیستول یا التهاب روده وجود داشته باشد.
در این شرایط ممکن است نیاز به درمان های جدی تر مثل لیزر، عمل سرپایی، تزریق بوتاکس یا روش هایی مثل رابربند و اسکلروتراپی باشد.
همچنین اصلاح سبک زندگی هم ضروری است مصرف فیبر و آب کافی، جلوگیری از یبوست، نشستن در آب گرم و پرهیز از نشستن طولانی می تواند کمک کند.
