میگرن مقعدی به دردی غیر دائمی اشاره دارد که معمولا در نیمه چپ یا راست مقعد بدون هیچ بیماری رخ داده و خود به خود طی چند ساعت تا چند روز برطرف می شود. دلیل اصلی این درد آزاردهنده مشخص نیست و به نظر می رسد نوسانات عصبی و اسپاسم های ناگهانی عضلات کف لگن موجب بروز دردهای شدید، گذرا و گاه فلج کننده باشند که به عنوان میگرن مقعدی شناخته می شوند. میگرن مقعدی بیشتر در خانم ها رخ می دهد و به هیچ درمانی پاسخ نمی دهد.
لازم به ذکر است که میگرن مقعدی هیچ ربطی به سردردهای میگرنی ندارد و فقط به دلیل شباهت اینگونه نامگذاری شده است. این درد در افراد کاملا سالم که هیچ مشکلی در ناحیه نشیمنگاهی دارند رخ داده و به عنوان یک درد مقاوم به درمان شناخته می شود. هیچ راه حل شناخته شده ای برای درمان این دردها وجود ندارد و مانند سردردهای میگرنی بهترین روش اجتناب از محرک هایی است که باعث بروز این دردها می شوند. در کلینیک التیام نشیمنگاه می توانید انواع بیماری های ناحیه مقعد را با بهترین روش ها به سرعت درمان کنید.
میگرن مقعدی چیست و چه علائمی دارد؟
میگرن مقعدی (پروکتالژیا فوگاکس) به دردهای مزمن و مقاوم به درمان اشاره دارد که گهگاه بروز کرده و خود به خود نیز برطرف می شود. احتمالا مانند سردردهای میگرنی علل یا عواملی مسئول بروز این دردها هستند که تاکنون شناخته نشده است. میگرن مقعدی در حالی رخ می دهد که فرد به هیچ بیماری گوارشی و نشیمنگاهی مبتلا نیست و از نظر ساختاری نیز مشکلی در مقعد و اعضاء همجوار مشاهده نمی شود.
میگرن مقعدی معمولا در یک طرف مقعد رخ می دهد و نسبت به روش های درمانی مختلف مقاوم است. این درد در فواصل گوناگون بروز کرده و خود به خود نیز برطرف می شود. مهمترین علامت میگرن مقعدی درد ناگهانی یا دردهای حمله ای است که بدون هیچ ضربه و آسیبی بطور ناگهانی شروع شده و پس از مدتی که ممکن چند روز باشد نیز خود به خود برطرف می شود. در دوره حمله درد میگرنی هیچ درمان موضعی یا سیستمی جوابگوی آن نیست.
بخوانید: دلایل اصلی درد مقعدی و درمان سریع آن
رابطه ای بین میگرن مقعدی و سردرد میگرنی؟
خیر، میگرن مقعدی و سردردهای میگرنی هیچ ارتباطی باهم ندارند و فقط به دلیل شباهت شکل دردهای ناگهانی در مقعد با این عنوان نامگذاری شده اند.
علل احتمالی میگرن مقعدی چیست؟
همانطور که می دانید بیماری های مختلفی ناحیه مقعد را تحت تاثیر قرار می دهند و معمولا باعث درد و ناراحتی می شوند. برخی از این مشکلات می توانند باعث دردهای میگرنی مقعد شوند.
از مهمترین بیماری هایی که پزشکان آنها را با میگرن مقعد در ارتباط می دانند فیستول مقعدی، شقاق و هموروئید هستند که جزء شایع ترین مشکلات ناحیه مقعد هستند.
از دیگر علل احتمالی بروز دردهای میگرنی ناحیه مقعد، سرطان مقعد است. اگرچه سرطان مقعد یک بیماری نادر است اما با دردهای مزمن و ناراحت کننده همراه است که در صورت تشخیص زودهنگام می توان آن را درمان کرد.
علاوه بر این یبوست مزمن، درد استخوان دنبالچه، آبسه مقعدی و حتی اسهال مزمن نیز ممکن است باعث دردهای ناگهانی در ناحیه مقعد شوند.
پروکتیت (التهاب لایه داخلی رکتوم)، سندرم لواتور آنی (اسپاسم در عضلات اطراف مقعد) و پروکتالژیا فوگاکس (احساس درد به دلیل اسپاسم عضله رکتال) موارد دیگری هستند که می توانند با دردهای مقعدی در ارتباط باشند.
همچنین کولیت زخمی، هموروئید ترومبوزه، وجود زخم در رکتوم، هماتوم پری آنال و تروماهای مختلف نیز می توانند منجر به میگرن مقعدی شوند.
آیا رابطه مقعدی می تواند منجر به میگرن مقعدی شود؟
بله، آسیب های ناشی از رابطه مقعدی نیز می تواند باعث دردهای ناگهانی دوره ای در ناحیه مقعد یا به عبارتی میگرن مقعد شود.
پزشک چگونه میگرن مقعدی را تشخیص می دهد؟
تشخیص این عارضه بر پایه شرح حال دقیق بیمار است. برای تشخیص میگرن مقعدی پزشک باید وجود بیماری های دیگر مانند بواسیر، شقاق، آبسه یا عفونت را رد کند. همچنین ممکن است از معاینه فیزیکی و تست های تکمیلی (مانند آنوسکوپی یا سونوگرافی لگن) نیز برای تشخیص علت دردهای ناگهانی مقعد استفاده شود.
آیا میگرن مقعدی یک بیماری خطرناک است؟
خیر، میگرن مقعدی یک بیماری خطرناک در نظر گرفته نمی شود و هیچ آسیب ساختاری در بافت مقعد ایجاد نخواهد کرد. با اینحال، حملات مکرر درد باعث اختلال خواب و افت کیفیت زندگی فرد خواهد شد. بنابراین درمان این بیماری با تشخیص درست پزشک بسیار حائز اهمیت است.
روش های درمان میگرن مقعدی
اگر هیچ علتی برای دردهای میگرنی مقعد مشخص نشد می توانید از روش هایی مانند تکنیک های آرام سازی و کنترل استرس (یوگا، تنفس عمیق، مدیتیشن) برای تسکین و کنترل درد استفاده کنید. همچنین پزشک ممکن است داروهای شل کننده عضلات یا ضد اسپاسم را برای شما تجویز کند که باید با شروع حملات استفاده کنید.
علاوه بر این داروهای ضد اضطراب نیز ممکن است در مواردی که بیمار از دردهای حاد ناگهانی مقعد رنج می برد مفید باشند. همچنین حمام سیتز گرم با کاهش اسپاسم عضلانی یکی دیگر از روش های درمانی موثر برای تسکین دردهای ناشی از حملات میگرنی مقعد است زیرا باعث آرامش عضلات ناحیه مقعد می شود.
در موارد شدید ممکن است پزشک از بلوک عصب پودندال یا فیزیوتراپی کف لگن برای درمان این دردهای مزمن و آزاردهنده استفاده کند.
درمان های خانگی
- روش های کاهش درد در خانه شامل موارد زیر است:
- استفاده از کمپرس گرم یا یخ روی ناحیه مقعد
- نشستن در وان آب گرم یا سیتز بث
- مصرف مسکن های بدون نسخه
- انجام تکنیک های آرامش بخش مثل مدیتیشن یا یوگا
داروها و درمان های پزشکی
اگر روش های خانگی کمکی نکرد، باید به پزشک مراجعه کنید. روش های درمانی شامل:
- داروهای موضعی مثل پماد نیتروگلیسیرین که روی مقعد زده می شود
- تزریق بوتاکس برای شل کردن عضله اسفنکتر
- تحریک الکتریکی روشی که با یک پروب سیگنال الکتریکی به عضلات مقعد می فرستد تا انقباض ها را آرام کند
- فیزیوتراپی کف لگن همراه با بیوفیدبک
- مشاوره یا روان درمانی برای کنترل اضطراب و استرس هایی که ممکن است با درد مقعد مرتبط باشند
آیا می توان از میگرن مقعدی پیشگیری کرد؟
از آنجاییکه علت دردهای میگرنی ناحیه مقعد بطور کامل شناخته شده نیستند بنابراین پیشگیری کامل از آنها نیز امکان پذیر نیست. با اینحال می توانید با خودداری از نشستن طولانی مدت، خواب منظم و مدیریت استرس و اضطراب از بروز این دردها جلوگیری کنید.
همچنین بسیار مهم است که با مصرف فیبر کافی و آب از بروز یبوست های مزمن پیشگیری کنید زیرا باعث درد و ناراحتی هنگام اجابت مزاج و آسیب به بافت های مقعد می شود. علاوه بر این پرهیز از مصرف زیاد کافئین، الکل و غذاهای تحریک کننده نیز نقش مهمی در پیشگیری از میگرن مقعدی دارد.
در صورت تجربه دردهای مزمن مقعدی بهتر است جهت تشخیص علت و درمان آنها به پزشک مراجعه کنید. در کلینیک التیام نشیمنگاه متخصصان کولورکتال این مرکز با بهترین روش های موجود فورا علت درد مقعد را تشخیص داده و نسبت به درمان آن اقدام می کنند.
منبع:
https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/proctalgia-fugax
